Waar het Marokkaanse spoorwegnet daadwerkelijk naartoe rijdt
Het spoornetwerk van de ONCF vormt een Y-vormige as die uw reismogelijkheden grotendeels bepaalt. De hoofdlijn loopt langs de Atlantische kust van Tanger via Kenitra en Rabat naar Casablanca. Vanaf Casablanca takt één lijn landinwaarts af naar Marrakech, terwijl de andere via Kenitra naar Meknès, Fez en verder naar Oujda loopt. Tussen Tanger en Casablanca raast de Al Boraq – de eerste hogesnelheidstrein van Afrika –, die de 350 kilometer in zo'n 2 uur en 10 minuten aflegt.
Reguliere treinen bedienen de overige trajecten frequent en betrouwbaar. Alle andere trekpleisters – Chefchaouen in het Rifgebergte, Essaouira aan de kust, de zandduinen van Merzouga, Ouarzazate, de kloven van Dadès en Todra en het Atlasgebergte – hebben geen enkel spoor. Ligt uw doel langs de spoorlijn, dan is de trein een sterke optie. Ligt het daarbuiten, dan kiest u automatisch voor een transfer of touringcar.
Kosten en reiscomfort in een eerlijke vergelijking
Kijk naar de populairste route: Marrakech naar Casablanca. In de 2e klas van de trein betaalt u circa 100–140 MAD per persoon voor een rit van zo'n drie uur. Een privétransfer voor hetzelfde traject kost circa € 150–160 voor de gehele auto van deur tot deur. Voor één of twee prijsbewuste reizigers wint de trein deze strijd met gemak. Reist u echter met een gezin van vier, dan verandert de rekensom: 4 × 120 MAD is zo'n 480 MAD, plus twee taxi's aan begin- en eindpunt.
Het verschil met een privévoertuig waarin niemand hoeft over te stappen wordt dan aanzienlijk kleiner. Op het Al Boraq-traject (Tanger–Casablanca) kost een treinticket ca. 150–250 MAD – razendsnel en uiterst comfortabel. De treinen zijn voorzien van airconditioning, gereserveerde stoelen in de 1e klas en een barrijtuig. Wat u inlevert, is vertrekflexibiliteit en het gemak tot aan de voordeur.
De verborgen drempel: Stations in het centrum in plaats van op het vliegveld
Een belangrijk detail vertekent vaak de prijsvergelijking: Marokkaanse treinstations liggen in het hart van de stad – Marrakech Ville in de wijk Guéliz, Fès Ville in de Ville Nouvelle, Casa-Voyageurs in Casablanca. Geen van deze stations bevindt zich direct aan een luchthaventerminal. Een treinreis vanaf de luchthaven begint daardoor altijd met een taxi van de terminal naar het station, gevolgd door de treinrit en weer een taxirit van het eindstation naar uw riad.
Dat betekent drie losse etappes, twee keer onderhandelen over taxiprijzen en meermaals sjouwen met koffers over trappen en perrons. Een privétransfer vat dit alles samen in één ontspannen rit: de chauffeur verwelkomt u in de aankomsthal en rijdt u rechtstreeks naar uw hotel.
De uitzondering: Het station op luchthaven Casablanca Mohammed V
Casablanca is de grote uitzondering, en dat is een voordeel voor reizigers: direct onder de terminal van Mohammed V Airport (CMN) ligt een treinstation van de ONCF. De treinen vertrekken overdag elk uur voor strikt 60 MAD in de 2e klas (80 MAD in de 1e klas) naar Casa-Voyageurs en Casa-Port, met directe overstappen naar Rabat en verder naar het noorden.
Overdag is dit de meest betaalbare luchthavenverbinding van het land: geen onderhandelingen, geen files, direct instappen onder de terminal. De beperking zit in de dienstregeling: de treinen rijden overdag stipt, maar 's avonds stopt de dienst ruim voor middernacht. Wie om 01:00 uur 's nachts landt, treft gesloten deuren – op zulke momenten is een vooraf gereserveerde transfer onmisbaar.
Late nachtvluchten en vroege ochtendvertrekken
Treinen in Marokko rijden niet 24 uur per dag. 's Nachts ligt het treinverkeer nagenoeg stil. Wie na 22:00 uur of om 01:00 uur 's nachts landt, heeft zelfs in Casablanca geen kans meer op een trein. Hetzelfde geldt voor vroege ochtendvluchten: wie vanuit Marrakech een ochtendvlucht in Casablanca moet halen, riskeert bij één enkele treinvertraging zijn vlucht te missen.
Voor alle vluchten die landen na circa 21:00 uur of vertrekken voor 07:00 uur biedt een vooraf betaalde transfer met vluchtmonitoring absolute gemoedsrust: de chauffeur volgt uw vluchtnummer, past zich aan vertragingen aan en staat voor u klaar.
Bagage, perrons en kofferruimte
In Marokkaanse treinen zijn bagagerekken boven de stoelen en vakken aan het begin van het rijtuig aanwezig, maar er is geen kruierservice. U moet uw koffers zelf de hoge treintrap op tillen – vaak binnen een haltetijd van amper twee minuten. Met alleen handbagage is dat prima te doen; met vier grote koffers, een kinderwagen en vermoeide kinderen wordt het perron al snel een beproeving.
Op drukke stations komen daar trappen en mensenmassa's bij. In de ruime kofferbak van een privébusje verdwijnt alles in één keer: de chauffeur laadt de bagage op het vliegveld in en pakt het pas voor uw riad weer uit. Voor surfers met boards naar Taghazout, golfers of gezinnen met veel spullen is de transfer daardoor vaak veel prettiger.
De rekensom per groepsgrootte
De cijfers laten een helder beeld zien: 1 tot 2 personen betalen een of twee voordelige treinkaartjes (ca. 100–280 MAD op gangbare routes) tegenover € 150 of meer voor een privéauto – hier wint de trein overduidelijk. Vanaf 3 personen begint het kostenplaatje naar elkaar toe te kruipen. Bij 4 personen of gezinnen is een privétransfer qua prijs vaak vergelijkbaar, zeker wanneer u de benodigde aansluitende taxi's (50–150 MAD per rit) en het comfortverlies meerekent.
Vanaf 5 tot 6 personen is een vooraf geboekte minivan per persoon vrijwel altijd voordeliger dan twee aparte taxi's plus treinkaartjes. Vuistregel: 1–2 personen nemen de trein, vanaf 4 personen of met een gezin kiest u voor een transfer.
De slimme combinatie: Gebruik beide tijdens uw reis
Ervaren Marokkoreizigers kiezen niet uitsluitend voor het een of het ander, maar combineren beide gericht. De beproefde succesformule: boek een privétransfer voor de intensieve trajecten – de late landing op de luchthaven, de directe rit naar een riad in de medina of de trip naar Chefchaouen en de woestijn waar geen treinen rijden. Neem de trein daarentegen voor ontspannen dagritten tussen grote steden wanneer u uitgerust bent en geen haast heeft.
Zo profiteert u van het onverslaanbare treintarief op geschikte routes én van het gemak van een privéwagen waar de trein ophoudt.
Als er geen trein rijdt: De touringcar als derde optie
Ligt uw bestemming niet aan het spoor, dan hoeft u niet per se een dure privéauto te huren: de officiële touringcars van CTM en Supratours vullen het gat uitstekend op. Ze verbinden Essaouira, Chefchaouen, Merzouga, Ouarzazate en Agadir met moderne bussen voorzien van airco, vaste stoelen en een veilig bagageruim. Kaartjes kosten meestal tussen de 80 en 200 MAD. Op trajecten als Marrakech–Essaouira of Fez–Chefchaouen zijn ze hét standaardvervoermiddel voor soloreizigers en stellen.
Net als bij de trein geldt echter: de bus vertrekt vanaf het busstation en vergt taxi's aan beide uiteinden.
- Controleer uw bestemming vooraf op de spoorwegkaart – buiten de hoofdlijnen rijden uitsluitend transfers of bussen.
- Reken bij de treinprijzen altijd de aansluitende taxi's mee (luchthaven→station en station→riad).
- Op Casablanca Airport is de trein onder de terminal (60 MAD 2e klas / 80 MAD 1e klas) overdag spotgoedkoop.
- Alleen of met z'n tweeën op de hoofdlijn? Neem lekker de trein en bespaar reiskosten.
- Vanaf drie personen of met gezin en koffers: bereken vooraf een privétransfer, die vaak nauwelijks duurder is.
- Bij aankomst na 21:00 uur of vroeg vertrek: boek een transfer, want treinen rijden 's nachts niet.
- Boek Al Boraq-kaartjes enkele dagen van tevoren voor de voordeligste tarieven.
- Combineer flexibel: transfer voor aankomst, late vluchten en afgelegen plekken; trein voor overdag tussen steden.